شوک جدید به بازار انرژی؛ برنت بالای ۱۰۰ دلار و دیزل اروپا نزدیک ۲۰۰ دلار

نفت برنت از ۱۰۰ دلار عبور کرد؛ نگرانی از اختلال در عرضه جهانی افزایش یافت

قیمت نفت برنت روز چهارشنبه از مرز روانی ۱۰۰ دلار در هر بشکه عبور کرد و به بالاترین سطح شش هفته اخیر رسید. تشدید درگیری‌های نظامی در خاورمیانه نگرانی‌ها درباره اختلال بیشتر در جریان نفت منطقه را افزایش داده و باعث شده معامله‌گران احتمال تداوم بحران عرضه را در قیمت‌ها لحاظ کنند.

قیمت معاملات آتی برنت با ۲.۷۷ دلار افزایش، معادل ۲.۸۳ درصد، به ۱۰۰.۶۹ دلار در هر بشکه رسید و پیش‌تر تا ۱۰۰.۹۵ دلار نیز صعود کرده بود. نفت وست تگزاس اینترمدیت آمریکا نیز با ۲.۱۸ دلار افزایش، ۲.۳۴ درصد رشد کرد و به ۹۵.۲۱ دلار رسید؛ بالاترین سطح این نفت از اوایل ژوئن.

از زمان آغاز جنگ ایران در ۲۸ فوریه، قیمت برنت در مقطعی تا ۱۲۶.۴۱ دلار افزایش یافته بود. اکنون بازار بار دیگر با این پرسش مواجه است که بحران خاورمیانه تا چه مدت می‌تواند عرضه نفت منطقه را محدود کند.

تشدید درگیری‌ها ریسک عرضه نفت را بالا برد

یکی از مهم‌ترین عوامل صعود اخیر نفت، حملات نیروهای حوثی مورد حمایت ایران به تأسیسات انرژی عربستان سعودی بوده است. این حملات باعث آتش‌سوزی در برخی تأسیسات نفتی شده و نگرانی‌ها درباره گسترش دامنه درگیری و آسیب بیشتر به زیرساخت‌های انرژی را افزایش داده است.

همزمان، حملات نظامی به نفتکش‌ها و افزایش تنش در اطراف تنگه هرمز، یکی از مهم‌ترین مسیرهای انتقال نفت جهان، نگرانی‌های بازار را تشدید کرده است.

تنگه هرمز در هفته‌های اخیر شاهد کاهش شدید عبور محموله‌های نفتی بوده است. بر اساس برآوردهای Rystad Energy، پیش از ازسرگیری درگیری‌ها در ۳۰ اوت، حدود ۸ تا ۹ میلیون بشکه نفت در روز از این مسیر عبور می‌کرد؛ رقمی که تقریباً دو برابر هفته قبل بود. اما در روزهای اخیر این جریان به کمتر از ۲ میلیون بشکه در روز کاهش یافته است.

این افت شدید جریان نفت باعث شده نگرانی درباره عرضه جهانی بیش از گذشته در قیمت‌ها منعکس شود.

بانک‌ها پیش‌بینی قیمت نفت را افزایش می‌دهند

تغییر چشم‌انداز بازار باعث شده تعدادی از بانک‌های بزرگ پیش‌بینی خود درباره قیمت نفت خام را افزایش دهند.

Goldman Sachs، Bank of America و HSBC از جمله مؤسسات مالی هستند که طی روزهای اخیر برآوردهای خود از قیمت نفت را بالا برده‌اند.

به اعتقاد تحلیلگران، مسئله اصلی تنها قیمت فعلی نفت نیست، بلکه مدت زمان ادامه محدودیت عرضه است. اگر درگیری‌ها طولانی‌تر شوند و انتقال نفت از منطقه با اختلال بیشتری مواجه شود، احتمال جهش‌های جدید قیمت افزایش خواهد یافت.

برای دنبال کردن تحولات بازار انرژی و تأثیر آن بر بازار ارز و کالاها، می‌توانید اخبار فارکس تجارت آفرین و نمودارهای زنده بازار را دنبال کنید.

بازار فرآورده‌های نفتی حتی داغ‌تر از نفت خام است

نکته مهم این است که در بازار فیزیکی نفت، قیمت‌ها حتی پیش از عبور معاملات آتی برنت از ۱۰۰ دلار، این سطح روانی را پشت سر گذاشته بودند.

بر اساس داده‌های LSEG، قیمت برنت فیزیکی از سوم سپتامبر بالاتر از ۱۰۰ دلار قرار داشته است. بازار فیزیکی معمولاً سریع‌تر به اختلالات عرضه واکنش نشان می‌دهد، زیرا خریداران برای تأمین محموله‌های جایگزین مجبور به ورود مستقیم به بازار می‌شوند.

در بخش فرآورده‌های نفتی، شرایط حتی شدیدتر است. معاملات آتی گازوئیل اروپا روز چهارشنبه در نزدیکی ۱۹۹ دلار در هر بشکه قرار داشت و از زمان آغاز جنگ ایران تاکنون به زیر ۱۰۰ دلار نرسیده است.

حاشیه سود پالایش گازوئیل، یعنی اختلاف قیمت این فرآورده با نفت خام، نیز از ماه اوت به بالاترین سطوح تاریخی رسیده و در اول سپتامبر به ۷۸.۹۰ دلار در هر بشکه رسید.

این رقم در حالی ثبت شده که میانگین حاشیه سود گازوئیل در سال ۲۰۲۵ حدود ۲۱ دلار و در سال ۲۰۲۴ حدود ۱۹.۵۲ دلار در هر بشکه بوده است.

گازوئیل و سوخت هواپیما در معرض جهش بیشتر قیمت

شرایط فعلی نشان می‌دهد بازار فرآورده‌های میان‌تقطیر مانند گازوئیل، سوخت هواپیما و نفت کوره با محدودیت عرضه شدیدی مواجه است.

ادامه این شرایط می‌تواند احتمال افزایش بیشتر قیمت سوخت‌ها را بالا ببرد. در اروپا، قیمت بنزین نیز از ماه مارس بالاتر از ۱۰۰ دلار در هر بشکه قرار داشته و حاشیه سود پالایش بنزین در ابتدای ماه به محدوده‌های نزدیک به رکورد تاریخی بالاتر از ۶۰ دلار رسیده است.

در آمریکا نیز مصرف‌کنندگان در تعطیلات روز کارگر با بالاترین قیمت‌های بنزین مواجه شدند و قیمت گازوئیل نیز هفته گذشته به رکورد تاریخی جدیدی رسید.

نفت ۱۰۰ دلاری؛ تهدیدی برای مسیر کاهش تورم

افزایش قیمت نفت و فرآورده‌های نفتی در شرایطی اتفاق افتاده که بانک‌های مرکزی سراسر جهان همچنان در تلاش هستند تورم را کنترل کنند.

افزایش قیمت انرژی می‌تواند هزینه حمل‌ونقل، تولید و مصرف خانوارها را بالا ببرد و در نتیجه فشارهای تورمی را دوباره تشدید کند. این موضوع برای فدرال رزرو، بانک مرکزی اروپا، بانک انگلستان و سایر بانک‌های مرکزی اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا شوک انرژی می‌تواند تصمیم‌گیری درباره نرخ بهره را پیچیده‌تر کند.

در صورتی که نفت برنت برای مدت طولانی بالاتر از ۱۰۰ دلار باقی بماند، بازار ممکن است بار دیگر با نگرانی درباره بازگشت تورم مواجه شود؛ به‌خصوص اگر افزایش قیمت نفت به بازار بنزین، گازوئیل، سوخت هواپیما و سایر فرآورده‌ها منتقل شود.

در نتیجه، مسیر بعدی نفت نه‌تنها برای معامله‌گران انرژی، بلکه برای بازار ارز، طلا، سهام و سیاست پولی بانک‌های مرکزی نیز اهمیت بالایی خواهد داشت.